سنگینی صف های فروش، کمر شاخص کل بورس را شکست

به گزارش خبرنگار مهر، همانطور که در گزارش روز سه شنبه عنوان شد شاخص کل بورس تهران امروز شنبه 17 خرداد ماه 1404، با افت 44451 واحدی در نیم ساعت اول معاملات حمایت 3 میلیون و 100 هزار واحدی را از دست داد و به تراز 3,057,503 واحدی عقب نشینی کرد و نسبت به سقف 3,259,431 واحد تا لحظه تنظیم گزارش بیش از 5.5 درصد کاهش یافت.

اگرچه سطح 3,100,000 واحدی تاکنون مانع از افت بیشتر شاخص کل بورس تهران شده بود اما تعدد برخوردها بدون بازگشت های قدرتمند به جای تقویت این سطح، آن را در معرض فرسایش و شکست قرار داد.

امروز شاخص کل هم وزن بورس تهران نیز همسو با افت شاخص کل، با افت 8355 واحدی مواجه شده و اکنون به تراز 948,188 واحدی رسیده است.

گروه بانک، خودرو و فلزات اساسی به ترتیب با ارزش معاملات 458، 216 و 209 میلیارد تومانی برترین گروه های صنعت از نظر ارزش معاملات تا لحظه تهیه این گزارش هستند.

نمادهای مؤثر بورسی و فرابورسی

3 نماد فارس، فولاد و وبملت با مجموع اثر منفی 13450 واحدی مؤثرترین نمادهای بورسی بر شاخص کل تا این لحظه بوده اند و نماد ومپنا با اثر منفی 20 واحدی در کنار 2 نماد آریان، فزر با مجموع اثر مثبت 31 واحدی پر تأثیرترین نمادها بر شاخص کل فرابورس تا این لحظه هستند.

ضمناً در صدر پرتراکنش ترین نمادهای بورسی به ترتیب سه نماد ولنوین، وتجارت و خودرو قرار دارند و در بازار فرابورس نمادهای پیزد، رپویا و سلیم پرتراکنش ترین نمادهای فرابورسی هستند.

برترین های عرضه و تقاضا

در سمت تقاضا 3 نماد بفجر، آلومینا و سیلام به ترتیب با صف خرید 147، 103 و 33 میلیارد تومانی برترین تقاضای بازار را در نیم ساعت اول بازار ثبت کرده اند و از طرف دیگر 3 نماد دارا یکم، وساپا و شتاب به ترتیب هرکدام با صف فروش های 210، 123 و 83 میلیارد تومانی در صدر صف های فروش جای گرفته اند.

گردش نقدینگی در بازار

شاخص های امروز بازار سرمایه تحت تأثیر خروج نقدینگی (خرید حقوقی) 1480 میلیارد تومانی و خروج نقدینگی از صندوق های درآمد ثابت به میزان 390 میلیارد تومان بود که ارزش معاملات خرد 3007 میلیارد تومانی، تشکیل صف خرید در 26 نماد مجموعاً به ارزش 516 میلیارد تومان و صف فروش 298 نماد مجموعاً به ارزش 2,360 میلیارد تومان قرار گرفت.

امروز و تا این لحظه سرانه خرید و فروش حقیقی به ترتیب به میزان 27.5 و 63.5 میلیون تومان است.

درسی برای آینده: برخورد مکرر قیمت با سطوح حمایت و مقاومت؛ نشانه ای از قدرت یا ضعف؟

افت بیش از 44 هزار واحدی امروز بازار در شرایطی رخ داد که شاخص کل برای 33 روز کاری در کانال 3 میلیون و 100 هزار واحد در حال نوسان و تصمیم گیری بود و کاهش چشمگیر ارزش معاملات به زیر 10 هزار میلیارد تومان و از طرف دیگر ورود سنگین پول به صندوق های درآمد ثابت شانس صعود شاخص را هر روز کمتر کرد و احتمال اصلاح تقویت شد.

نمودار زیر تغییرات روزانه شاخص کل بورس تهران را از ابتدای آبان 1403 نشان می دهد.

در بازارهای مالی، سطوح حمایت و مقاومت از مفاهیم بنیادین تحلیل تکنیکال محسوب می شوند؛ نقاطی که معامله گران بر اساس آن ها تصمیم به ورود یا خروج از موقعیت ها می گیرند. اما یکی از چالش های تحلیلی مهم، نحوه تفسیر واکنش قیمت به این سطوح است: آیا تکرار برخورد قیمت با یک سطح حمایتی یا مقاومتی باعث تقویت آن سطح می شود یا به مرور آن را تضعیف می کند؟

مطابق نظر برخی تحلیلگران تکنیکال تکرار واکنش مثبت قیمت به یک سطح، نشان از اعتبار و قدرت آن دارد. این دیدگاه بر این اساس شکل گرفته که معامله گران، چنین سطوحی را به عنوان نقاط حساس شناسایی کرده و در برخوردهای بعدی، واکنش های پرحجم تری از خود نشان می دهند. در واقع، هر بار که قیمت به این سطح نزدیک شده و بازمی گردد، آن سطح بیشتر در ذهن فعالان بازار تثبیت می شود.

از سوی دیگر، بعضی تحلیل گران به نکته ای متفاوت اشاره می کنند: آن ها معتقدند که هر بار برخورد قیمت با سطح حمایت یا مقاومت، در واقع بخشی از سفارش های دفاعی (چه خرید و چه فروش) را مصرف می کند. به زبان ساده تر، اگر یک حمایت قوی با فشار فروش چندباره مواجه شود، پس از چند نوبت ممکن است دیگر خریداران کافی برای حفظ سطح باقی نمانده باشند. بنابراین، این سطح مستعد شکسته شدن خواهد بود.

این دو دیدگاه، اگرچه در ظاهر متناقض به نظر می رسند، در عمل مکمل یکدیگرند. در مراحل ابتدایی، تکرار موفق در بازگشت قیمت از یک سطح می تواند آن را معتبر جلوه دهد. اما در ادامه و با کاهش توان عرضه یا تقاضا، همان سطح ممکن است به نقطه شکست تبدیل شود.

در همین چارچوب، تحلیل شاخص کل بورس تهران و واکنش های مکرر آن به محدوده 3,100,000 واحدی – که در 33 روز کاری گذشته همواره مورد حمایت واقع شده – باید با نگاهی دقیق و چندوجهی بررسی شود. اگرچه گروهی از تحلیل گران کلاسیک این رفتار حمایتی را نشانه ای از کف حمایتی قوی قلمداد می کردند، اما گروهی دیگر از تحلیل گران بر این باور بودند که تکرار برخورد، ممکن است انرژی حمایتی را تضعیف کرده و زمینه ساز یک شکست ناگهانی شود، که تا این لحظه همینطور هم شد!

در تحلیل حمایت و مقاومت، هیچ قاعده قطعی و یک سویه ای وجود ندارد. شناخت روان شناسی بازار، بررسی حجم معاملات، بررسی شکست های جعلی (Fake Breakouts) و ترکیب آن ها با دیگر ابزارهای فنی، راهکار هوشمندانه تری برای تصمیم گیری در بازارهای پرنوسان امروز خواهد بود.

علائم قابل اعتماد شکسته شدن یک سطح حمایتی

1. مهم ترین نشانه اولیه، بسته شدن کندل زیر سطح (Closing Below Support)

اگر در تایم فریم قابل اعتماد (مثلاً روزانه یا هفتگی) یک کندل کامل زیر سطح بسته شود، به ویژه با بدنه بزرگ، احتمال شکست بالا می رود.

2. حجم معاملات بالا هنگام شکست (Volume Confirmation)

اگر شکست با حجم غیرعادی و بالا همراه باشد، نشان می دهد که فشار فروش واقعی است، نه صرفاً یک فریب بازار (Fake Breakout).

در بازار بورس ایران، افزایش ارزش معاملات یا افزایش تعداد فروشنده ها در آن سطح، تأیید خوبی است.

3. عدم بازگشت سریع قیمت (Lack of Rejection Wicks)

اگر پس از نفوذ به سطح حمایتی، قیمت به سرعت به بالا برنگردد (مثلاً با یک سایه بلند رو به پایین)، احتمالاً سطح شکسته شده است.

4. تبدیل سطح حمایتی به مقاومت (Role Reversal)

اگر پس از شکست، قیمت دوباره به سطح حمایتی برگردد اما نتواند از آن عبور کند و با فشار فروش مواجه شود، این تأیید مهمی است. در این حالت، سطح حمایتی به مقاومتی جدید تبدیل می شود (Resistance Turned Support).

5. برهم خوردن ساختار بازار (Market Structure Break)

اگر با شکست کف، کف پایین تری (Lower Low) نسبت به قبل شکل بگیرد و روند قبلی صعودی بوده، شکست ساختار رخ داده است.

6. افزایش قدرت کندل ها در جهت شکست

کندل هایی با بدنه بزرگ، مومنتوم بالا و بدون سایهٔ مخالف نشان دهندهٔ قدرت شکست هستند. کندل های دو یا سه تای پی درپی نزولی، تأیید خوبی است.

7. عدم واکنش قیمت در محدوده برگشتی (Pullback Failure)

پس از شکست، اگر قیمت برنگردد یا در صورت برگشت نتواند بیشتر از 38٪ فیبوناچی حرکت نزولی را بازیابی کند، کف احتمالاً از دست رفته است.

نشانه های فریب دهنده یا شکست جعلی (Fakeout)

نفوذ با سایه و برگشت سریع: در این حالت فقط سایه کندل از سطح عبور کرده و قیمت در پایان بسته شدن به بالای سطح برگشته است.

حجم پایین در شکست: نشان می دهد بازیگران اصلی هنوز وارد نشده اند و ممکن است شکست ناپایدار باشد.

پولبک موفق به سطح و برگشت بالا: یعنی سطح هنوز اعتبار دارد.

شاخص کل بر سر دوراهی، بازگشت از حمایت یا فرصتی برای فروش؟ شاخص کل به کدام سو می رود؟

با گذشت بیش از 33 روز کاری از نوسان شاخص کل بورس در محدوده 3 میلیون و 100 هزار واحد، اکنون به نظر می رسد که این سطح مهم تکنیکالی دیگر کارایی خود را از دست داده و بازار با فشار فروش گسترده ای مواجه است. ارزش سنگین صفوف فروش و ارزش پایین معاملات، حاکی از آن است که حمایت کلیدی شاخص شکسته شده و شاخص کل به زیر این سطح روانی سقوط کرده است.

در این مدت، شاخص حدود 6 بار از این محدوده بازگشت؛ موضوعی که در نگاه نخست می توانست بر اعتبار این حمایت صحه بگذارد، اما نوع رفتار بازار و نبود تقاضای مؤثر، تصویر متفاوتی ارائه داد. بازگشت های ضعیف و بی رمق، نه تنها از اعتبار سطح 3.1 میلیون واحد کم کرد، بلکه آن را در معرض فرسایش قرار داد؛ موضوعی که اکنون با شکست این سطح به وضوح خود را نشان می دهد.

در روزهای اخیر، افت قابل توجه ارزش معاملات خرد و افزایش ورود پول به صندوق های درآمد ثابت، به روشنی از کاهش تمایل فعالان بازار به پذیرش ریسک حکایت دارد. تغییر جهت نقدینگی، آن هم در مجاورت یک حمایت کلیدی، پیام مشخصی برای فعالان بازار دارد: بی اعتمادی به تداوم روند صعودی.

از منظر تکنیکال، بازار هیچ نشانه ای از بازگشت به روند صعودی بروز نمی دهد. حجم معاملات پایین و غیبت خریداران مؤثر، احتمال شکل گیری یک واکنش معنادار به شکست حمایت را به حداقل رسانده است. با توجه به این شرایط، می توان گفت شاخص کل حمایت مهم خود را از دست داده و چشم انداز کوتاه مدت بازار همچنان نزولی باقی می ماند.

اکنون نگاه ها به محدوده 2 میلیون و 800 هزار واحد دوخته شده؛ جایی که می تواند به عنوان حمایت بعدی تلقی شود. البته تنها در صورتی که جریان نقدینگی بهبود یابد و اعتماد از دست رفته بازیابی شود، این سطح می تواند به بازگشت روند کمک کند. در غیر این صورت، خطر ریزش بیشتر شاخص همچنان پابرجاست.